N'situ Pelende: een bosproject om onze resterende CO2-uitstoot op te vangen

Met een uitgebreid reductieprogramma wisten we de voorbije jaren onze broeikasgasuitstoot al drastisch te verminderen. Door zelf een nieuw bos (N'situ Pelende) te planten, willen we vanaf 2030 ook minstens het equivalent van onze resterende CO2-uitstoot opvangen.

Op weg naar netto-nul uitstoot

Onze initiatieven rond groene stroom, koeling- en verwarmingsoptimalisatie en de vergroening van ons transport zorgden al voor een mooie daling van onze broeikasgasuitstoot. In de toekomst zetten we in op een combinatie van enerzijds verdere uitstootvermindering en anderzijds CO₂-captatie waarbij we minstens het equivalent van onze overige uitstoot via bosaanplant opvangen. We kiezen dus voor eigen captatie in plaats van de aankoop van carbon credits. Zo willen we vanaf 2030 een netto-nul uitstoot bereiken binnen scope 1 en 2 van het Greenhouse Gas (GHG) Protocol. De som van enerzijds de broeikasgassen die we uitstoten (+) en anderzijds de CO₂ die we uit de atmosfeer halen (-), is dan 0.

Het klimaatplan van Colruyt Group: een complementaire aanpak met zowel reductie- als compensatiemaatregelen.

Een ambitieus project in Congo

In de provincie Kwango, in de Democratische Republiek Congo, werkt Colruyt Grouo samen met de lokale gemeenschap aan N'situ Pelende (Bos van de Pelende, de lokale bevolkingsgroep). Een ambitieus herbebossingsproject dat klimaat, biodiversiteit en lokale ontwikkeling met elkaar verbindt.

Wat begon als een initiatief om op lange termijn CO2 uit de atmosfeer op te nemen, groeide uit tot een geïnegreerd project met vier pijlers: bosaanplant, samenwerking met lokale gemeenschappen, agro-economische ontwikkeling en sociale infrastructuur.

Op dit moment is er al 6.000 ha bos aangeplant, goed voor miljoenen bomen. Tegelijkertijd werken we volop samen met tientallen dorpen om de lokale economie te verduurzamen.

Waarom bomen planten?

Bomen planten is momenteel een van de meest efficiënte maatregelen tegen klimaatverandering. Ze vangen koolstofdioxide op en nemen die op in hun biomassa (hout, blad of wortels). Bovendien verbeteren ze ook de bodem- en grondwaterkwaliteit en vergroten ze de biodiversiteit. Het project en haar meetbare impact wordt grondig gecontroleerd en extern gecertificeerd.

Bomen zuiveren de lucht. Dankzij fotosynthese nemen ze CO₂ op en produceren ze O₂. Daarnaast kunnen ze ook andere schadelijke gassen opvangen.

Waarom in de Democratische Republiek Congo?

Om echt impact te maken met bosaanplant is er een grote oppervlakte nodig. 10.000 hectare in dit geval, of zo’n 2,3 keer het Zoniënwoud. Niet evident in het dichtbevolkte België, maar wel mogelijk in het groene hart van Afrika: de Democratische Republiek Congo. Dat land is om verschillende redenen een ideale locatie. Het tweede grootste regenwoud wereldwijd bevindt zich in het Kongobekken. En met de bosaanplant kunnen we dat ecosysteem nog versterken.

De projectlocatie is momenteel sterk onderhevig aan roofbouw door houtkap en verbranding.

Bij Colruyt Group hebben we, samen met onze stichting Colruyt Group Foundation, al verschillende positieve ervaringen met projecten in de Democratische Republiek Congo. Ook daarop blijven we verder inzetten. Daarnaast is ook onze exportafdeling al jarenlang actief in het land.

Ook de specifieke projectlocatie Kwango heeft verschillende troeven:

Er is voldoende plaats om het bosproject uit te voeren zonder dat daarbij conflicten ontstaan met de activiteiten van de lokale bevolking.
Kwango is relatief vlot bereikbaar dankzij de nabijheid van een nationale toegangsweg en de internationale luchthaven N'djili in Kinshasa. De projectlocatie ligt dicht bij de provinciehoofdstad Kenge.
Rondom de locatie liggen verschillende dorpen waarvan de inwoners bereid zijn mee te werken aan het project. Zo kunnen we ook de plaatselijke tewerkstelling een boost geven.
Het terrein laat ons toe om in de praktijk aan te tonen dat zelfs in de moeilijkste omstandigheden en op de meest gedegradeerde gronden herbebossing mogelijk is. We nemen volop onze voortrekkersrol in duurzaam ondernemen op en hopen zo andere projecten te inspireren.

Kwango ligt in het zuidwesten van de Democratische Republiek Congo. De provincie grenst aan buurland Angola (in het zuiden) en aan de provincies Kwilu, Kasaï, Kongo Central en Kinshasa (respectievelijk ten noorden, oosten, westen en noordwesten).

De provincie Kwango telt bijna 5,2 miljoen inwoners en is zo’n 90.000 km² groot: bijna drie keer groter dan België.

Veel meer dan bomen

N'situ Pelende is veel meer dan een project voor bosaanplant. Het bos wordt ontwikkeld als een duurzaam ecosysteem met meer dan 36 verschillende boomsoorten, waaronder ook bedreigde soorten. Dat doen we in een regio met ernstig gedegradeerde savanne. Door verschillende boomlagen te creëren, ontstaat opnieuwe een rijke, natuurlijke leefomgeving die de biodiversiteit versterkt en de weerbaarheid van het bos versterkt. We sluiten daarmee zo dicht mogelijk aan bij de weinige nog overgebleven natuurlijke bossen in de regio.

Illustratie van verschillende lagen bomen: emergente laag, kroonlaag, onderlaag en bodemlaag

Rijen jonge boompjes in een lokale kwekerij

12 miljoen bomen voor zuivere lucht

De keuze voor inheemse soorten draagt niet alleen bij aan natuurherstel, maar levert ook nuttige producten op voor de lokale bevolking, die vrije toegang heeft tot het bos. Er wordt veel aandacht besteed aan het (opnieuw) samenleven met het bos, en het herontdekken van de grote meerwaarde die dit kan opleveren.

De miljoenen bomen die in onze boomkwekerijen ter plaatse worden opgekweekt zijn grotendeels afkomstig van zaden die maximaal lokaal worden verzameld, met de inzet van lokale inwoners.

Meer dan een bos

Het project dankt zijn langdurige succes aan de nauwe band met de lokale bevolking. We werken intens samen met de omliggende dorpen en investeren er in werkgelegenheid, opleiding en lokale ontwikkeling.

Vandaag biedt het project werk aan enkele honderden lokale medewerkers. Ze worden op het terrein opgeleid en hebben toegang tot diverse andere opleidingen, van techniek tot IT. Voor de ruimere bevolking worden ook opleidingen en initiatieven opgezet rond bosbeheer, imkerij, groenten- en fruitteelt, enz. Lokale brandpreventieteams werken mee aan de bescherming van het bos.

Een groep mensen in een boomkwekerij, met in de achtergrond een heuvel

Hoe werken we samen met de lokale bevolking?

De lokale verankering van het bosproject is voor ons van essentieel belang. De levensomstandigheden in de omliggende dorpen zijn vaak bijzonder moeilijk. Daarom gingen we samen met onze Congolese partners na hoe we voor de inwoners een meerwaarde kunnen betekenen. Resultaat? We zullen …

inwoners op grote schaal werkgelegenheid bieden;
infrastructuur voorzien: scholen, een brug, medische posten, enz.;
duurzame energie en water toegankelijk maken;
bomen planten die voor de inwoners (indirect) als voedselbron kunnen dienen: fruit, rupsen …;
agroforestry en andere vormen van landbouwproductie ter plaatse verder stimuleren – met onder meer een honingkwekerij en verwerkingsinstallatie voor maniok en andere producten – zodat de inwoners makkelijker in hun eigen voedsel kunnen voorzien, en die producten op termijn eventueel kunnen commercialiseren.